Bloomberg'in üst düzey kaynaklara dayandırdığı habere göre, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ın enerji altyapısına yönelik planladığı saldırıları 5 gün ertelemesinin arka planında yalnızca diplomatik temaslar değil, Körfez'den gelen sert güvenlik mesajları da yer aldı. Habere göre Suudi Arabistan, enerji ve su tesislerinin hedef alınması halinde İran'a doğrudan karşılık vermeye hazır olduğunu Washington'a iletirken, savaşın bölgesel ölçekte daha geniş bir çatışmaya dönüşme riski bir kez daha öne çıktı.
Öte yandan Trump'ın İran'a verdiği 48 saatlik ültimatomdan aniden geri adım atarak operasyonları 5 gün ertelemesinin arkasındaki gerçekler netleşiyor. Bloomberg'in konuya hakim kaynaklara dayandırdığı kapsamlı analizine göre, bu kararın arkasında "başarılı bir diplomasi"den ziyade, finansal piyasalardaki çöküş korkusu ve Körfez ülkelerinin artan güvenlik endişeleri yatıyor.
Haberin en çok dikkat çeken ve savaşın gidişatını değiştirebilecek boyuttaki gelişmesi, Körfez ülkelerinin İran'a karşı sertleşen tutumu oldu. Çatışmaların başından bu yana savaşın dışında kalmaya büyük özen gösteren Körfez ülkeleri, İran'ın haftalardır süren bombardımanlarının ardından tavır değiştirdi.
Bloomberg'e konuşan kaynaklara göre; Suudi Arabistan yönetimi, kendi elektrik ve su arıtma tesislerinin İran tarafından hedef alınması durumunda, İran'ı doğrudan askeri olarak vurmaya (karşı saldırı düzenlemeye) hazır olduğunu ABD'ye iletti. Benzer şekilde Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) de İran saldırganlığına karşı kendini savunacağını açıkça belirttiği ve Tahran'ın eylemlerinin BAE'yi İsrail ile ABD'ye daha da yakınlaştırdığı ifade edildi.
Haberde, Trump'ın saldırıları erteleme kararının arkasındaki iki ana faktör şöyle sıralandı:
'Başarısız Devlet' Uyarısı: ABD'nin bölgesel müttefikleri, İran'ın altyapısına kalıcı bir hasar verilmesinin, savaş bittikten sonra İran'ı kaçınılmaz olarak bir "başarısız devlete" (failed state) dönüştüreceğini ve bunun tüm bölge için felaket olacağını belirterek Trump'ı uyardı.
Piyasaları Sakinleştirme Hamlesi: Savaşın başından bu yana tırmanan petrol fiyatları ve küresel piyasalardaki sarsıntı, Beyaz Saray'ı endişelendirdi. Eski Savunma Bakanlığı yetkilisi Dana Stroul'un analizine göre; Trump'ın 5 günlük erteleme kararını tam da Pazartesi sabahı ABD piyasaları açılmadan hemen önce duyurması "kesinlikle tesadüf değildi." Kararın ardından Brent petrolde sert düşüş yaşanırken, S&P 500 endeksinde toparlanma görüldü. Trump da yaptığı açıklamada, "Anlaşma yapılır yapılmaz petrol fiyatları taş gibi düşecek" diyerek bu ekonomik motivasyonu doğruladı.
Trump, damadı Jared Kushner ve danışmanı Steve Witkoff'un İranlı yetkililerle görüştüğünü ve İran'ın nükleer programından vazgeçmeyi kabul ettiğini iddia etse de, bölgede savaşın durduğuna dair hiçbir emare yok.
İran Dışişleri Bakanlığı "müzakere" iddialarını yalanlarken, İranlı kaynaklar Trump'ın "Körfez'deki tüm enerji santrallerinin vurulacağı" tehdidini duyunca geri çekildiğini savundu. En kritik tepki ise İsrail'den geldi. İsrailli yetkililer, 5 günlük ertelemenin savaşın sonu anlamına gelmediğini vurguladı. Nitekim Trump'ın erteleme açıklamasından sadece bir saat sonra İsrail ordusunun, İran'ın başkenti Tahran'ın kalbine yönelik hava saldırılarına devam etmesi, diplomatik çözüm beklentilerini gölgeledi.