Arama Kurtarma Derneği (AKUT) Kurucusu ve eski Başkanı Nasuh Mahruki, Türkiye’nin olası depremlere karşı yeterli hazırlık yapmadığını belirterek yetkilileri sert bir dille eleştirdi. Mahruki, afet yönetiminde alınmayan önlemlerin ve eksik kalan müdahalelerin, doğal afetlerin büyük trajedilere dönüşmesine neden olduğunu söyledi.
Manisa’da düzenlenen bir söyleşide konuşan Mahruki, Türkiye’nin 6 Şubat Kahramanmaraş depremlerinden gerekli dersleri çıkarmadığını vurguladı. “Bir problemi çözmenin ilk adımı, onu problem olarak kabul etmektir” diyen Mahruki, sistemin eksikliklerinin açıkça ortaya konulmadan afet yönetiminde iyileştirme sağlanamayacağını belirtti.
Mahruki, AFAD’ın yetersiz kaldığını, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin afet yönetiminde devre dışı bırakılmasının büyük bir eksiklik olduğunu ve Kızılay’ın afetlerde göstermesi gereken öncülüğü yerine getiremediğini ifade etti. “Afet zamanında çadır satan bir Kızılay’la karşı karşıyayız” diyerek sistemdeki çarpıklıklara dikkat çekti.
Beklenen İstanbul depremine ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Mahruki, büyük bir yıkım yaşanabileceğine işaret ederek, “İstanbul’un nüfus yoğunluğu çok yüksek. 6 Şubat depremlerinin yaşandığı bölgeden 20-25 kat daha fazla insan yaşıyor. Burada arama-kurtarma çalışmaları çok daha zorlu olabilir” dedi.
Depreme hazırlık konusunda planlamanın yetersiz olduğunu belirten Mahruki, Devlet Planlama Teşkilatı’nın kaldırılmasının ve 5 yıllık kalkınma planlarının ortadan kalkmasının bu süreçte büyük eksiklikler yarattığını söyledi. “Biz hâlâ olası bir İstanbul depreminde neden asker sahada olmayacak diye tartışmak zorunda kalıyoruz” diyerek, askeri desteğin afetlerde kritik bir rol oynadığını vurguladı.
Afetlere karşı alınmayan önlemlerin kader olarak görülmesini eleştiren Mahruki, “Depremlerde ölmek takdir-i siyasi. Kış tatilinde ailelerin yok olması takdir-i ilahi değil, takdir-i siyasi” dedi. Kartalkaya'daki otel yangınında 36 çocuğun hayatını kaybetmesine rağmen hiçbir yetkilinin sorumluluk üstlenmediğini hatırlatarak, bu durumun yönetim anlayışındaki ciddi bir eksikliğe işaret ettiğini belirtti.
İzmir’in de olası bir depreme hazır olmadığını ifade eden Mahruki, Santorini Adası’ndaki volkanik hareketlilik nedeniyle Ege Denizi’nde büyük bir sismik aktivitenin yaşandığını ve tsunami riskinin Türkiye kıyıları için de tehdit oluşturduğunu söyledi.
Mahruki, Yunanistan’ın deprem alarm seviyesini yükseltmesine rağmen Türkiye’de yetkililerin rahat bir tutum sergilediğini belirterek, siyasi iktidarın afet yönetimindeki tavrını eleştirdi. “Yetkililer ‘Takdir-i ilahi’ diyerek sorumluluktan kaçıyor. Asıl sorun, yöneticilerin bu yaklaşımı sürdürebilmesi. Bu anlayışın değişmesi gerekiyor” dedi.
Ülkedeki afet yönetiminin, bilimsel verilere ve planlamaya dayanarak yeniden yapılandırılması gerektiğini vurgulayan Mahruki, toplumsal bilincin de artırılması gerektiğini ifade etti. “Bir ülkenin sağlığı, siyasetten geçer. Eğer doğru kararlar alınmazsa, yaşanan felaketler kaçınılmaz olur” diyerek afet yönetiminde köklü bir değişiklik yapılması çağrısında bulundu.
