Taksilerde 'mali cihaz' dönemi

Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), ödeme yöntemlerini çeşitlendirmek amacıyla bir tebliğ taslağı hazırladı. Sektör temsilcilerinin görüşleri doğrultusunda şekillendirilen yeni düzenleme ile taksicilere, mevcut taksimetrelerle entegre çalışacak "taksi mali cihazı" kullanma mecburiyeti getiriliyor.

UYGULAMANIN TAKVİMİ VE GEÇİŞ SÜREÇLERİ

Tebliğ taslağında yer alan düzenlemelere göre, taksimetre bulundurma zorunluluğu olan ve yolcu taşımacılığı yapan tüm mükelleflerin, 1 Temmuz tarihine kadar Hazine ve Maliye Bakanlığı onaylı taksi mali cihazlarını araçlarına takmaları gerekecek.

Süreçle ilgili diğer kritik tarihler ve kurallar ise şöyle belirlendi:

Yeni Mükellefler ve Cihaz Değişimi: Yeni bir işe başlanması veya mevcut taksimetrenin değiştirilmesi durumunda, değişikliği izleyen 30 gün içerisinde onaylı mali cihazın kullanılması zorunlu olacak. Ancak fiilen yolcu taşımacılığına başlanacaksa, bu sürenin dolması beklenmeden cihazın aktif edilmesi gerekecek.

Yeni Plaka Tahsisleri: Tebliğin yürürlük tarihi ile Bakanlığın ilk onay tarihi arasında yeni plaka tahsisi ile faaliyete başlayan işletmeciler için son tarih 1 Ocak 2027 olarak açıklandı.

Banka Kartı Zorunluluğu: Mükellefler, mali cihazı kullanmaya başladıkları tarihten itibaren 15 gün içerisinde en az bir banka veya ödeme hizmet sağlayıcısı ile anlaşma yaparak, banka kartı ile ödeme kabul etmekle yükümlü olacak.

TEKNİK ALTYAPI: TAKSİMETRE VE MALİ CİHAZ AYRILMAZ İKİLİ OLACAK

Yeni sistemde taksimetre ve mali cihaz tam bir entegrasyon içinde çalışacak şekilde tasarlandı. Taksi mali cihazları; fiziki fiş kesebilen veya e-belge düzenleyebilen iki farklı teknik yapıda onaylanacak. Bu cihazların ve bağlı taksimetrelerin teknik inceleme süreçleri, GİB'in belirlediği kriterler çerçevesinde TÜBİTAK ve TSE tarafından yürütülecek.

Sistemin işleyişine dair teknik detaylar ise suistimalleri önlemeye yönelik katı kurallar içeriyor:

Eş Zamanlı Çalışma: Taksimetrenin açılmasıyla birlikte mali cihazda işlem otomatik olarak başlayacak. Ücret hesaplaması bittiğinde işlem eş zamanlı olarak mali cihazda da sonlandırılacak.

Bağımsız Kullanım Engeli: Taksimetreler mali cihazdan bağımsız olarak çalışamayacak. Benzer şekilde mali cihaz da taksimetreden bağımsız olarak fiş veya e-belge düzenleyemeyecek.

Otomatik Veri Aktarımı: Mali cihaza tutar girişi manuel olarak (elle) yapılamayacak. Tutar bilgisi taksimetreden cihaza otomatik olarak aktarılacak. Bir önceki yolculuğa dair fiş veya e-belge düzenlenmeden taksimetrenin yeni bir işlem için kullanılması mümkün olmayacak.

HEDEF: KAYIT DIŞI İLE MÜCADELE VE KARTLA ÖDEME KOLAYLIĞI

Düzenlemenin temel amacı, taksi taşımacılığı faaliyetlerini daha şeffaf hale getirmek ve vergi denetimini otomatize etmek olarak öne çıkıyor. Ayrıca, taksilerde kartla ödeme imkanının zorunlu hale getirilmesiyle, yolcuların ödeme seçeneklerinin artırılması ve dijitalleşmenin sektör genelinde yaygınlaştırılması hedefleniyor.